# Mierniki i głośność

## Do czego służą {#meters}

Uszy przystosowują się do tego, co dostają: po minucie każdy poziom brzmi normalnie. Mierniki się nie przystosowują. Odpowiadają na dwa pytania, na które uszy nie potrafią: czy coś jest za głośne, by plik to pomieścił, i jak głośno zabrzmi ten utwór obok innych. [Mikser](/manual/mixer) pokazuje oba, gdy utwór gra: każdy pasek ma miernik poziomu, a obok paska master są odczyty **Loudness**, **Now** i **True peak** oraz **Spectrum**. Najedź kursorem na którykolwiek, by zobaczyć, co mierzy.

Ideami, na których opiera się ta strona, są [Głośność ma sufit](/manual/sound-in-ten-ideas#loudness) i [Głośność w streamingu](/manual/sound-in-ten-ideas#streaming).

## Szczyt {#meters-peak}

Najwyższy poziom, jaki dźwięk osiąga w dowolnej chwili, w decybelach poniżej sufitu 0 dB. Każdy pasek [miksera](/manual/mixer#meters) ma lewy i prawy miernik obok suwaka oraz cienką kreskę, która trzyma najwyższy poziom przez sekundę; ten na masterze jest tym, który trzeba obserwować. Gdy kreska przekroczy 0 dB, czerwienieje: dźwięk przesterował. Szczyt mówi, czy dźwięk się mieści. Niewiele mówi o tym, jak głośno dźwięk brzmi, bo uderzenie w bęben może mieć bardzo wysoki szczyt i minąć, zanim ucho go zarejestruje.

## True peak {#meters-true-peak}

Surowszy szczyt. Cyfrowy plik przechowuje dźwięk jako punkty, a przy odtwarzaniu fala między dwoma punktami może wznieść się nieco wyżej niż którykolwiek z nich. True peak mierzy właśnie to. Utrzymaj go poniżej około −1 dB na masterze, a utwór przetrwa zamianę na MP3 albo odtwarzanie w serwisie streamingowym bez przesterowania. Odczyt **True peak** obok mastera to najwyższa wartość od chwili rozpoczęcia odtwarzania; zmienia kolor, gdy przekroczy −1 dB.

## Loudness {#meters-loudness}

Jak głośno dźwięk brzmi słuchaczowi, uśredniony w czasie i ważony tak, jak działa słuch: pomruk na 40 Hz liczy się mniej niż głos na 2 kHz o tym samym poziomie. Mierzy się go w **LUFS**. Skala działa jak decybele: −14 LUFS jest głośniej niż −20. Mikser pokazuje dwie liczby. **Loudness** mierzone jest od chwili rozpoczęcia odtwarzania, więc po zagraniu całego utworu to jego głośność. **Now** to głośność ostatnich trzech sekund: pokazuje, które fragmenty są głośne. Obie, jak true peak, zaczynają się od nowa przy każdym naciśnięciu odtwarzania i pokazują kropkę, dopóki nie ma dźwięku do zmierzenia.

Dwa utwory o tym samym szczycie mogą różnić się głośnością bardzo mocno, a to właśnie głośność słuchacz zauważa.

## Streaming {#meters-streaming}

Serwisy streamingowe mierzą głośność każdego utworu i ściszają głośne, tak by wszystko grało na mniej więcej tym samym poziomie, około −14 LUFS. Przy eksporcie utworu **For streaming** ([zobacz eksport](/manual/mixer#export-loudness)) studio mierzy go, ustawia na ten poziom jedną prostą zmianą wzmocnienia i w pasku stanu mówi, co zrobiło: ściszyło, podgłośniło albo nie mogło dojść do poziomu bez przesterowania. Utwór znacznie powyżej tego poziomu nic na tym nie zyskuje: zostaje ściszony, a zostaje spłaszczenie, które spowodowało podkręcanie.

<AudioSet title="Dwa mastery jednego utworu" hint="Oba na prawdziwych poziomach. Porównaj drugi z trzecim: równie głośne, a ten, który nie był podkręcany, ma więcej życia." :examples="[['idea-streaming-loud', 'Podkręcony, na ile się da'], ['idea-streaming-dynamic', 'Zostawiony na −14 LUFS'], ['idea-streaming-loud-turned-down', 'Głośny, tak jak gra go serwis']]" />

To nie jest reguła trafiania w liczbę. To powód, by nie gonić za głośnością: ustaw końcowy poziom [limiterem](/manual/limiter) tam, gdzie utwór brzmi najlepiej, a resztę zostaw serwisowi.

## Spectrum {#meters-spectrum}

Obok mastera mikser rysuje też, z jakich częstotliwości składa się miks, od 20 Hz do 20 kHz: niskie po lewej, wysokie po prawej, a głośniejsze jest wyższe. To ten sam obraz, który [EQ](/manual/equaliser#eq-spectrum) rysuje dla jednej ścieżki, tu dla całego utworu. Dziura albo garb w miksie widać tu, zanim da się je nazwać ze słuchu; porównaj kształt z utworem, który lubisz, odtworzonym przez ten sam master.

## Głośniejsze brzmi lepiej {#meters-equal-loudness}

Z dwóch wersji tego samego dźwięku ucho woli głośniejszą, nawet gdy różnica jest za mała, by zauważyć ją jako głośność: wydaje się czystsza, pełniejsza, bliższa. To oszukuje wszystkich, dlatego urządzenie, które tylko podgłaśniało dźwięk, wydaje się go ulepszać. Porównuj urządzenie włączone i wyłączone albo swój utwór z cudzym tylko przy tej samej głośności.

<AudioSet title="Które brzmi lepiej?" hint="To to samo nagranie. Jedno jest o 6 dB głośniejsze." :examples="[['volume-minus-6', 'Jedno'], ['volume-zero', 'Drugie']]" />

## Mono {#meters-mono}

Jak dobrze utwór przetrwa odtwarzanie z jednego głośnika. Gdy lewa i prawa strona się zgadzają, odtwarzanie w mono nic nie traci. Gdy bardzo się rozjeżdżają, części utworu się znoszą i znikają na telefonie albo pojedynczym głośniku. Aby sprawdzić, włóż ścieżki do jednej grupy (zaznacz je i wybierz **Group selected tracks**), dodaj [Narzędzie](/manual/utility) do grupy i włącz [Mono](/manual/utility#utility-mono) na chwilę: to, co zniknie, ma dwie strony, które się znoszą, a [Flip phase](/manual/utility#utility-phase) na jednej z zaangażowanych ścieżek to zwykła naprawa.